CHỮ NHỨT QUA CÁC THỜI KỲ CỦA GIÁO HỘI TỊNH ĐỘ CƯ SĨ PHẬT HỘI VIỆT NAM
Cập nhật ngày: (2/8/2015)

Chữ Nhứt qua các thời kỳ và ý nghĩa chữ Nhứt của Giáo hội Tịnh Độ Cư Sĩ Phật Hội Việt Nam.
.

CHỮ NHỨT QUA CÁC THỜI KỲ

1. Từ khi thành lập Giáo hội TĐCSPHVN năm 1934, đã sử dụng biểu tượng chữ Nhứt (loại chữ Hán cận đại, có nghĩa là chung nhất). Dấu tích xưa nhất được thấy trên một văn thư có con dấu và chữ ký của ông Lương Văn Đường, vị Hội trưởng đầu tiên của giáo hội.

Mô tả con dấu: 
- Vòng ngoài là dòng chữ TỊNH ĐỘ CƯ SĨ PHẬT HỘI ■ CHOLON
- Vòng trong viết 6 chữ Hán:
净土居士佛會
- Ở giữa là chữ Nhứt
(theo Hán tự, chữ nầy thuộc bộ Sĩ ).

2. Năm 1936, khánh thành Hội quán Trung ương Tân Hưng Long tại Phú Định, Chợ Lớn. Ảnh chụp thuở đó cho thấy biểu tượng chữ Nhứt đã có sự thay đổi: Có vòng tròn bao quanh, tự dạng tuy có sự biến đổi nhưng dáng dấp của chữ vẫn có thể hình dung được. Tự dạng của chữ nầy không tìm thấy khi tra các loại tự điển Hán Việt. Theo các vị tiền bối trong giáo hội, đây là chữ Nhứt viết theo lối chữ Hán cổ tự.

Hội quán Hưng Hiệp Tự ở thành phố Vũng Tàu được xây dựng khoảng sau năm 1940 có biểu tượng chữ Nhứt giống như ở Hội quán Trung ương thuở đó. (Về sau, hội quán được trùng tu, giữ nguyên trạng kiến trúc nhưng biểu tượng chữ Nhứt đã được làm lại theo hình dáng ngày nay.

3. Chữ Nhứt dưới mái vòm Liên Hoa điện (1959) và dưới mái vòm chánh điện Tổ đình Hưng Minh Tự (1968) là khuôn mẫu đang sử dụng, có sự thay đổi cơ bản về đường nét và màu sắc so với năm 1936.


Ý NGHĨA CHỮ NHỨT

Chữ Nhứt tượng trưng cho ý nghĩa về giáo lý Nhứt tâm. Người nào đã được nhứt tâm, người đó bất kỳ làm việc gì về Đời hay Đạo, đều được thành công cả. Người nhứt tâm, là người lòng dạ son sắt, tâm trí bền vững, dù gặp cảnh ngộ nào cũng không thay lòng đổi dạ, chí hướng không bao giờ lung lay thay đổi.

Có bài thơ vịnh chữ Nhứt rằng:

Nhứt khiếu thông hề, sự lý minh,
Nhứt tâm khải ngộ, chuyển mê tình.
Nhứt thừa thực tướng, Như Lai hiển,
Nhứt tán vạn thù, tận ý kinh.
Nhứt trí độ nhân đăng bỉ ngạn,
Nhứt trì nhẫn nhục thị vô sanh.
Nhứt trần bất nhiễm, đồng chư Phật,
Nhứt thiết giai không, tổng đắc thành.

一竅聰兮事理明
一心啟悟轉迷情
一乘實相如來顯
一散萬銖盡意經
一致渡人登彼岸
一持忍辱是無生
一塵不染同諸佛
一切皆空總得成